Binanın Deprem Yönetmeliğine Uygunluğu Nasıl Doğrulanır? Belge Rehberi
Beytturk İnşaat Uzman Ekibi — Yalova ve Orhangazi'de 2013'ten bu yana konut geliştiren Beytturk İnşaat'ın uzman ekibi tarafından hazırlanmıştır.

Kısa yanıt: Bir binanın 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'ne (TBDY 2018) göre projelendirilip projelendirilmediği belgelerle doğrulanır: yapı ruhsatının tarihi, zemin etüdü (geoteknik) raporu, statik proje, yapı denetim kuruluşunun raporları, yapı kullanma izin belgesi ve müteahhit yetki belgesi. Belgeleri satış ofisinden isteyip belediyenin imar müdürlüğünden teyit edersiniz.
Bu rehber bir binanın deprem performansı hakkında görüş bildirmez; belge doğrulama çerçevesidir. Yurt dışındayken bir binayı yerinde inceleyemediğinizde elinizdeki en somut araç belgelerdir; bu rehber hangi belgenin ne gösterdiğini ve uzaktan nasıl isteneceğini anlatır. Belgelerin teknik değerlendirmesi için bir inşaat mühendisinden destek alabilirsiniz. Sürecin tamamı için yurt dışından Türkiye'de ev almak: gurbetçi rehberi yazısına bakın.
Yapı ruhsatının tarihi neden ilk bakılan belgedir?
TBDY 2018, 1 Ocak 2019 tarihinde yürürlüğe girmiştir; bu tarih ve sonrasında ruhsat alan yapılar yönetmelik kapsamında projelendirilir. Ruhsatın tarihi, binanın hangi yönetmelik döneminde projelendirildiğini gösteren ilk ve en kolay kontrol edilen bilgidir. Ruhsatta ayrıca parsel, yapı sahibi, yüklenici ve yapı denetim kuruluşu yer alır. Ruhsat örneğini satıcıdan isteyin ve bilgileri belediyeden teyit edin. Ruhsatın tek başına yeterli olmadığını unutmayın: yönetmeliğe göre projelendirilmiş olmak, projenin sahada uygulandığını gösteren denetim belgeleriyle birlikte anlam kazanır. Ruhsatı bu tarihten önce alınmış bir binada ise hangi yönetmeliğin uygulandığını ve sonradan yapılmış bir değerlendirme olup olmadığını sorun; binanın durumu hakkındaki teknik görüş yalnızca yetkili bir mühendislik değerlendirmesiyle verilebilir.
Zemin etüdü raporu neyi gösterir?
Zemin etüdü (geoteknik) raporu, binanın oturduğu parselin zemin özelliklerini inceler ve temel tasarımına veri sağlar. Rapor parsele özgüdür; aynı mahalledeki başka bir binanın raporu sizin binanız için geçerli değildir. Raporun ilgili parsel için hazırlandığını, tarihini ve hazırlayan kuruluşu kontrol edin. Raporun bölümlerinin nasıl okunacağını zemin etüdü raporu nasıl okunur rehberinde ayrıca anlattık; burada tekrar etmiyoruz.
Statik proje ve yapı denetim raporları nasıl istenir?
Statik (taşıyıcı sistem) proje, binanın taşıyıcı sisteminin nasıl tasarlandığını gösterir ve belediyede ruhsat dosyasında yer alır. Yapı denetim kuruluşu ise inşaat sürecinde projenin sahada uygulanmasını denetler; ruhsatta adı yazar. Satıcıdan yapı denetim kuruluşunun adını ve inşaat sürecine ait denetim raporlarının nasıl görülebileceğini yazılı olarak sorun. Proje ve raporlar teknik belgelerdir; bir inşaat mühendisine göstermek, sizin göremeyeceğiniz ayrıntıları okumanızı sağlar.
Yapı kullanma izin belgesi neyi tamamlar?
Yapı kullanma izin belgesi (iskân), binanın ruhsat ve eklerine uygun olarak tamamlandığının belediyece belgelenmesidir. Hazır teslim bir dairede iskânın alınmış olması, belge zincirini tamamlar ve kat mülkiyetine geçişin yolunu açar; iki tapu türünün farkını kat irtifakı ve kat mülkiyeti rehberinde anlattık. Topraktan alımda iskân henüz yoktur; sözleşmede iskânın kimin sorumluluğunda ve hangi takvimle alınacağı yazmalıdır. Topraktan alımda sorulacak diğer soruları topraktan ev alırken güvence soruları rehberinde topladık.
Müteahhit yetki belgesi neden önemlidir?
Müteahhit yetki belgesi numarası yapı ruhsatında yazılıdır ve yüklenici firmanın müteahhitlik kaydını gösterir. Numara ilgili bakanlık sistemi üzerinden sorgulanabilir. Bu belge binanın teknik niteliği hakkında görüş bildirmez; firmanın kayıtlı bir yüklenici olduğunu gösterir. Firmayı araştırmanın diğer yollarını inşaat firmasının güvenilirliği rehberinde anlattık.
Hangi belge ne gösterir, nereden istenir?
| Belge | Ne gösterir? | Nereden istenir? |
|---|---|---|
| Yapı ruhsatı | Ruhsat tarihi, parsel, yapı sahibi, yüklenici, yapı denetim kuruluşu | Satış ofisi; teyit belediye imar müdürlüğü |
| Zemin etüdü (geoteknik) raporu | Parsele özgü zemin verileri | Satış ofisi; ruhsat dosyası |
| Statik proje | Taşıyıcı sistemin tasarımı | Satış ofisi; ruhsat dosyası |
| Yapı denetim raporları | Projenin sahada denetlendiği | Satış ofisi; yapı denetim kuruluşu |
| Yapı kullanma izin belgesi (iskân) | Binanın ruhsata uygun tamamlandığı | Satış ofisi; teyit belediye |
| Müteahhit yetki belgesi | Yüklenicinin müteahhitlik kaydı | Ruhsattaki numara; ilgili bakanlık sistemi |
Belgelerde hangi tutarsızlıklar sorulmalı?
- Ruhsattaki ada ve parsel ile sözleşmedeki taşınmaz tanımı farklı mı?
- Zemin etüdü raporu başka bir parsel ya da çok eski bir tarih için mi hazırlanmış?
- Ruhsattan sonra proje değişikliği ya da tadilat ruhsatı alınmış mı; alındıysa belgeleri de istendi mi?
- İnşaat sürecinde yapı denetim kuruluşu değişmiş mi?
- İskândaki bağımsız bölüm sayısı ile satış planındaki daire sayısı örtüşüyor mu?
Bu soruların her biri tek başına bir sorun anlamına gelmez; proje değişikliği ya da denetim kuruluşu değişikliği olağan nedenlerle yapılabilir. Önemli olan açıklamanın yazılı ve belgeli olmasıdır. Yanıtları bir dosyada toplayıp belgelerle birlikte inşaat mühendisinize ve avukatınıza göstermek, kararınızı sağlam bir kayda dayandırır.
Belgeler uzaktan nasıl istenir?
Satış ofisine belgelerin listesini e-postayla gönderin ve örneklerini yazılı isteyin. Belediye teyidi için Türkiye'deki vekilinizden ya da bir yakınınızdan yardım alın; belediye malik olmayan birine dosya göstermeyebilir, bu durumda satıcının yazılı onayı gerekebilir. Belgeleri bir inşaat mühendisine göstermek isterseniz, dosyanın tamamını tek seferde paylaşmak değerlendirmeyi kolaylaştırır. Belgelerin uzaktan edinilmesine dair genel yolları e-Devlet ile tapu, şerh ve iskân doğrulama rehberinde bulabilirsiniz.
Yalova'da sıfır konut alırken sorulacak deprem başlıklarının genel çerçevesi Yalova'da sıfır konut alırken deprem kriterleri rehberinde yer alıyor. Daireyi kiraya vermeyi düşünüyorsanız belge başlıklarının kiralama açısından sıralaması yatırımlık daire alırken dikkat edilmesi gerekenler rehberinde. Belgeleri gördükten sonra dikkat edilecek diğer işaretler için dolandırılmamak için 12 kontrol rehberine bakın.
Beytturk'te bu adım nasıl işliyor?
Belge taleplerinizi satış ofisimize yazılı olarak iletebilirsiniz. Aşağıdaki maddeler sitemizde yayımlanan ve firmamızca onaylanan bilgilere dayanır; güncel durumu satış ofisimizden yazılı olarak teyit edin.
| Adım | Beytturk'te |
|---|---|
| Deprem yönetmeliği | Beytturk projeleri TBDY 2018'e uygun projelendirilir, zemin etüdü raporludur ve yapı denetim kuruluşu denetiminde inşa edilir. |
| Belgeler | Ruhsat, iskân, yapı denetim ve zemin etüdü belgeleri talep eden misafirle paylaşılır. |
| Satıcı ve ofis | Kampanyalı hazır daireler, Beytturk İnşaat'ın kendi projelerinde kalan son dairelerdir. Satış ofisi Akköy Yolu, Çamlık Cd. No:19-3, Koru – Çınarcık / Yalova adresindedir (iletişim). |
| Firma | Beytturk İnşaat 2013'ten bu yana Yalova ve Orhangazi'de konut geliştiriyor (kurumsal); teslim edilen projeler teslim edilen projeler sayfasında listelenir. |
Güvenli alım rehberlerinde başka neler var?
- Yurt dışından ev alırken dolandırılmamak için 12 kontrol
- İnşaat firmasının güvenilirliği nasıl araştırılır?
- Doğrudan inşaat firmasından ev almak: tapu kimden, ne zaman alınır?
- Topraktan ev alırken 10 güvence sorusu
- İnşaat firmasından ev alırken satış sözleşmesi kontrol listesi
- Yurt dışından ev ödemesi ve güvenli para transferi
- Gurbetçiler için konut KDV istisnası şartları
- Yurt dışındayken e-Devlet ile tapu, şerh ve iskân doğrulama
- Yurt dışı noterinden vekâletname: apostil ve tercüme
Sürecin tamamı için yurt dışından Türkiye'de ev almak: gurbetçi rehberi yazısına bakabilirsiniz; tüm rehberler Gurbetçi Rehberi kategorisinde.
Sıkça Sorulan Sorular
Bir binanın TBDY 2018'e göre yapıldığını nasıl anlarım?
Yapı ruhsatının tarihine bakın; 1 Ocak 2019 ve sonrasında ruhsat alan yapılar TBDY 2018 kapsamında projelendirilir. Bunu zemin etüdü raporu, statik proje ve yapı denetim belgeleriyle birlikte değerlendirin.
Bu rehber binanın deprem performansını değerlendirir mi?
Hayır. Bu rehber bir binanın deprem performansı hakkında görüş bildirmez; belge doğrulama çerçevesidir. Teknik değerlendirme için bir inşaat mühendisine danışın.
Hangi bölgenin deprem açısından nasıl olduğunu nereden öğrenirim?
Parsel bazlı deprem tehlikesi bilgisi AFAD'ın Türkiye Deprem Tehlike Haritası üzerinden alınır. Bu rehber bölge yorumu yapmaz.
Zemin etüdü raporu her bina için ayrı mı hazırlanır?
Rapor parsele özgüdür. Aynı mahalledeki başka bir binanın raporu sizin binanız için geçerli değildir; raporun ilgili parsel için hazırlandığını kontrol edin.
Yapı denetim kuruluşunun adını nereden öğrenirim?
Yapı ruhsatında yazılıdır. Satış ofisinden ve belediyeden de öğrenebilirsiniz.
İskân alınmış olması neyi gösterir?
Binanın ruhsat ve eklerine uygun olarak tamamlandığının belediyece belgelendiğini gösterir; belge zincirini tamamlar.
Belgeleri kime inceletmeliyim?
Zemin etüdü raporu, statik proje ve denetim raporları teknik belgelerdir; bir inşaat mühendisine inceletmek, ayrıntıları doğru okumanızı sağlar.
Müteahhit yetki belgesi binanın niteliğini gösterir mi?
Hayır. Yüklenici firmanın müteahhitlik kaydını gösterir; binanın teknik niteliği hakkında görüş bildirmez.


